Các doanh nghiệp, đối tác quốc tế đến Việt Nam tìm hiểu thị trường lúa gạo. Ảnh: Thùy Trang

Ông Lê Anh Nam - Trưởng phòng Xuất khẩu gạo, Công ty Tân Long - cho biết, giá gạo Việt Nam năm 2023 có thời điểm cao hơn giá gạo Thái Lan, điều này cho thấy, vị thế và tiềm năng của hạt gạo Việt Nam. “Tuy nhiên cũng cần nhìn nhận rằng, giá gạo Việt Nam tăng quá cao một phần do chính sách cấm xuất khẩu gạo của Ấn Độ. Điều này sẽ giúp một bộ phận người nông dân có thêm thu nhập nhưng với doanh nghiệp, giá gạo tăng cao sẽ đi cùng với những thách thức, khó khăn.

Bởi, với các doanh nghiệp đã ký bán trước (có hợp đồng) nhưng chưa có hàng trong kho thì việc ký trước, bán sau sẽ có những rủi ro khi giá gạo tăng quá cao. Tuy nhiên đây cũng là thời điểm các doanh nghiệp chứng minh được uy tín và năng lực thực sự của mình để doanh nghiệp nước ngoài đánh giá được đâu là đơn vị hợp tác lâu dài” - ông Nam nhận định.

Hiện tại Việt Nam đang vào vụ đông xuân, là vụ chính, có sản lượng và chất lượng tốt nhất trong năm. Trong khi đó, Ấn Độ vẫn chưa có động thái mới nên giá gạo vẫn ở mức cao, ông Nam cho rằng, các doanh nghiệp cần có kế hoạch mua hàng, trữ hàng để có được giá bán tốt và không ảnh hưởng đến kế hoạch xuất khẩu trong năm.

Đặc biệt, “mấu chốt của lúa gạo Việt Nam là tính cam kết, uy tín ở cả người nông dân và doanh nghiệp. Nhất là vào những thời điểm biến động như hiện nay, khi thấy bất lợi, người nông dân đôi khi không thực hiện cam kết ban đầu, mất đi uy tín. Doanh nghiệp cũng vậy, khi giá tăng cao thì không thực hiện cam kết với bạn hàng. Thị trường luôn có biến động, quan trọng là người nông dân, doanh nghiệp phải đảm bảo thực hiện đúng cam kết và hỗ trợ nhau thì mới làm ăn lâu dài được” - ông Nam chia sẻ.

Trao đổi tại hội nghị, ông Nguyễn Anh Sơn - Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu, Bộ Công Thương - nhìn nhận, tình hình thương mại gạo toàn cầu đang chịu tác động bởi nhiều yếu tố như lệnh cấm xuất khẩu gạo tại một số nơi (Ấn Độ, Nga) hiện tượng El Nino gây ảnh hưởng tiêu cực tới sản lượng lương thực tại nhiều nước... Việt Nam là một trong ba nước xuất khẩu gạo lớn nhất thế giới nên tất cả sự thay đổi về chính sách, biến động về cung cầu và khuynh hướng giá cả của các quốc gia tiêu thụ gạo trên thế giới đều ảnh hưởng trực tiếp đến ngành gạo Việt Nam.

“Năm 2024, trong bối cảnh theo nhiều chuyên gia dự báo tình hình thế giới vẫn sẽ có nhiều khó khăn thì xuất khẩu gạo Việt Nam đã có những tín hiệu lạc quan ngay từ những tháng đầu năm. Kim ngạch xuất khẩu gạo tháng 1 đã đạt 362 triệu USD, tăng 7% so với cùng kỳ năm trước.

Cơ hội hiện nay cho ngành lúa gạo là rất lớn và cả với doanh nghiệp Việt Nam, song cơ hội luôn song hành cùng thách thức. Các doanh nghiệp cần chủ động nghiên cứu, bám sát thị trường, tổ chức kinh doanh hiệu quả, bền vững. Trong năm, Bộ Công Thương sẽ xây dựng và sớm ban hành chỉ thị triển khai các nhiệm vụ được giao, phục vụ công tác điều hành xuất khẩu gạo, trong đó có thông tin thị trường, cập nhật chính sách, dự báo và định hướng; xúc tiến thương mại, kết nối giao thương, thúc đẩy xuất khẩu ngành hàng…” - ông Sơn cho hay.