(vtc.vn) - Trong năm qua, theo báo cáo, xuất khẩu nông - lâm - thuỷ sản đã mang về cho Việt Nam hơn 53 tỷ USD với 6 mặt hàng đạt hơn 3 tỷ USD. Qua những con số này, chúng ta có thể hoàn toàn nhìn thấy vị thế của nông nghiệp Việt Nam từ ngành hàng lúa gạo.
Năm 2023, xuất khẩu gạo của Việt Nam đạt con số kỷ lục - hơn 8 triệu tấn, cao nhất từ trước đến nay. Giá gạo Việt ở nhiều thời điểm cũng cao nhất thế giới.
Với những thành tựu đạt được trong năm 2023 được kể ở trên, một câu hỏi được đặt ra, đó là: Việt Nam nằm ở đâu trên bản đồ nông nghiệp thế giới? Và vị thế mà chúng ta đang có hiện nay ấy, bao nhiêu phần trăm đến từ sức mạnh nội lực và bao nhiêu phần trăm đến từ yếu tố khách quan? Và làm gì để khẳng định được vị thế của nông nghiệp Việt Nam?
Và câu hỏi ấy đã phần nào có được câu trả lời qua chương trình "Con đường nông sản 2023 - Vị thế nông sản Việt" được phát sóng vào tối qua, mùng 3 Tết (12/2). Chương trình đã cho chúng ta được thấy nền nông nghiệp trong năm 2023 diễn ra như thế nào - ở cả thế giới và Việt Nam. Để từ đó, giúp chúng ta hiểu hơn, quý trọng hơn những gì nông nghiệp Việt Nam đã đạt được khi trở thành một trong số những nước hiếm hoi có được lợi thế sản xuất lúa gạo.
NHÌN TỪ THẾ GIỚI...
Những bông lúa mì bị teo lại do nắng nóng, hạn hán... (Ảnh chương trình cung cấp)
Câu chuyện từ Ấn Độ...
Nông dân ở đâu cũng vậy, luôn có thói quen chờ đợi một năm mưa thuận gió hoà thì mới có được mùa màng tươi tốt. Nhưng mưa thuận gió hoà lại đang là một thực tế ngày càng hiếm hoi tại những nền nông nghiệp như Ấn Độ.
Biến đổi khí hậu đang như một liều thuốc độc, dần dần phát tác vậy...
"Biến đổi khí hậu đang như một liều thuốc độc, dần dần phát tác" - TS Arashdeep Sign ở thành phố Karnal, bang Haryana, Ấn Độ, nói về sự ảnh hưởng của thời tiết trong năm qua đến nông nghiệp nước này - "Như năm 2022, thời tiết bất thường vào khoảng tháng 2, tháng 3 nhiệt độ lên tới trên 30 độ. Nó khiến hạt lúa mì teo lại".
Nếu như nhiệt độ tăng khiến hạt lúa mì teo lại, thì hạn hán thì lại khiến tình hình lúa gạo ở Ấn Độ điêu đứng. Biến đổi khí hậu, nhiệt độ gia tăng khiến người dân ở nước này phải tăng lượng nước tưới và kết quả là những hồ nước cạn khô tới mức hồ nước giờ đã biến thành sân bóng cho trẻ chơi...
Sau năm 2022 thời tiết thất thường thì ở năm tiếp theo, 2023, lại đánh dấu là một năm nóng ấm kỷ lục ở Ấn Độ. Nhưng bước sang tháng đầu năm 2024, nơi này lại phải gánh chịu những đợt rét cắt da cắt thịt... Thời tiết thất thường là mối đe doạ gần như thường trực với những người nông dân Ấn Độ. Theo báo cáo, gần 70% số vùng canh tác ở Ấn Độ lại không có nguồn nước tưới từ sông ngòi mà chỉ hoàn toàn chờ đợi vào những cơn mưa.
Những ruộng lúa khô hạn ở Ấn Độ. (Ảnh chương trình cung cấp)
"Những gì Ấn Độ phải chứng kiến trong 2 năm qua là mùa mưa thường đến chậm và khi mưa đến thì lại quá nhiều, gây ra lụt lội" - ông Akshit Sangomla thuộc Trung tâm Khoa học và Môi trường Ấn Độ chia sẻ - "Nhưng sau đó lại khô hạn kéo dài. Những hình thái thời tiết bất thường ấy diễn ra trên khắp cả nước đã buộc chính phủ phải cấm xuất khẩu gạo, lúa mì thời gian qua".
Thực tế đang đòi hỏi những sự thay đổi căn bản trong tư duy làm nông nghiệpdẫu rằng đó hẳn cũng là một điều không hề dễ dàng khi làm nông theo kinh nghiệm đã là thói quen ngàn đời nay của các nông dân.