(congthuong.vn) - Kinh doanh xuất khẩu gạo dù có nhiều cơ hội song câu chuyện giá lên xuống bấp bênh vẫn là mối quan tâm hàng đầu của cả doanh nghiệp lẫn người trồng lúa.
Giá lúa, gạo lên xuống bấp bênh
Hai tuần qua, câu chuyện về giá lúa, gạo trở thành vấn đề thời sự nóng, được nhiều người quan tâm. Giá lúa, gạo tăng liên tục khiến nông dân phấn khởi, với hy vọng lãi nhiều trong vụ lúa hiện đang thu hoạch. Thế nhưng, chỉ ngay sau Tết Nguyên đán 2024, giá lúa, gạo đã liên tục giảm mạnh.
Ghi nhận tại vựa lúa khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, tính từ ngày tính từ ngày 15/2 đến 25/2/2024 giá lúa đã giảm 1.800 - 2.000 đồng/kg. Trong mấy ngày trở lại đây, dù giá lúa đã dứt đà giảm song mức hiện tại không như kỳ vọng ban đầu của người nông dân.

Các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long đang vào mùa thu hoạch lúa Đông xuân - vụ lúa lớn nhất trong năm.
Ông Nguyễn Văn Bảy, nông dân tại huyện Châu Thành (tỉnh An Giang) cho hay, trước Tết Nguyên đán giá lúa ở mức cao, lúa thơm nhiều loại lên đến 10.000 đồng/kg. Kỳ vọng vụ Đông Xuân trúng mùa trúng giá, trong những ngày tết ông Bảy vẫn thường xuyên thăm ruộng. Tuy nhiên, ngay sau Tết khi lúa cho thu hoạch, giá lúa bỗng rớt mạnh. Đáng nói là nhiều thương lái đã bỏ “cọc” do giá lúa liên tục giảm. Hiện tại, ông phải chủ động tìm mối bán nhưng giao dịch rất ảm đạm do các doanh nghiệp khá dè dặt khi mua vào.
“Giá lúa thường tại ruộng tuần này lại giảm so với tuần trước gần 1.000 đồng/kg. Hiện giá bình quân chỉ còn trên 7.500 đồng/kg. Nhiều thương lái không tìm được người mua nên bỏ “cọc”. Hiện giá lúa rất khó đoán định nên số “cò” hỏi mua giảm mạnh. Lúa chín thì phải bán, không thể để rục ngoài ruộng nên dù giá giảm, nông dân vẫn phải bán”, ông Bảy nói.
Cũng như ông Bảy, ông Nguyễn Thành An ở xã Tân Tuyến (huyện Tri Tôn, tỉnh An Giang) - cho biết: Từ ngày 27/2 gia đình ông bắt đầu thu hoạch 30 ha lúa Đài Thơm 8, năng suất ước đạt trên 1 tấn/công (công cắt 1.300 m2) song đến nay giá lúa không được tốt như kỳ vọng là trên 9.000 đồng/kg.
Theo ông An, giá lúa bắt đầu giảm liên tục từ sau Tết, đến nay đà giảm đã dứt nhưng giá không như kỳ vọng ban đầu bởi chỉ đạt 8.000 đồng/kg. Ông An còn lo ngại những diện tích sẽ thu hoạch vào cuối tháng 3 giá sẽ giảm thêm.
Tuy vậy, theo lý giải của GS-TS Bùi Chí Bửu, nguyên Phó viện trưởng Viện Khoa học kỹ thuật nông nghiệp Việt Nam, hiện nay dù giá lúa giảm nhưng vẫn ở mức cao trên 7.000 đồng/kg. Với mức giá này, nông dân đảm bảo lợi nhuận trên 30%. Đây là điều lý tưởng với bà con nông dân trồng lúa. “Chúng ta không nên quá kỳ vọng về việc giá lúa lên 9.000 - 10.000 đồng/kg vì nó chỉ có tính thời điểm và cục bộ chứ không phải giá thật”- GS-TS Bùi Chí Bửu nói.
Thực tế, theo ông Phạm Thái Bình - Chủ tịch HĐQT Công ty CP Nông nghiệp Công nghệ cao Trung An, những tháng cuối năm 2023 giá lúa tăng cao là do doanh nghiệp Việt Nam ký kết hợp đồng, bán gạo trước, thời điểm giao hàng cuối năm cuối vụ... phải mua lúa bằng mọi giá, kể cả khi nông dân neo giá cao quá mức. Như vậy, thời điểm đó sức mua "nóng" mà nguồn cung hạn chế thì giá tăng. Nay "cầu" giảm, sức mua ít, giá lúa giảm là hết sức bình thường.